ขุนคลังทั่วโลกจ่อถกปมแร่หายาก หวังลดพึ่งพาจีน

ซัตสึกิ คาตายามะ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลังของญี่ปุ่น เปิดเผยในวันนี้ (9 ม.ค.) ว่า รัฐมนตรีคลังจากหลายประเทศมีกำหนดการหารือเรื่องห่วงโซ่อุปทานแร่ธาตุสำคัญ ในการประชุมที่สหรัฐฯ จะเป็นเจ้าภาพสัปดาห์หน้า ท่ามกลางความกังวลที่จีนเข้ามามีบทบาทครอบงำในภาคส่วนนี้

รมว.คลังญี่ปุ่น ซึ่งยืนยันว่าจะเข้าร่วมการประชุมดังกล่าว ระบุในการแถลงข่าวว่า “การจัดหาแร่ธาตุสำคัญให้มั่นคงและต่อเนื่องนั้น ถือเป็นเรื่องสำคัญอย่างยิ่งต่อความมั่นคงทางเศรษฐกิจของญี่ปุ่นและนานาประเทศ รวมถึงเสถียรภาพของเศรษฐกิจโลกด้วย”

สำนักข่าวเกียวโดรายงานว่า การรวมตัวกันครั้งนี้มีขึ้นหลังจากที่ช่วงหลังมานี้ จีนเริ่มเข้มงวดเรื่องการส่งออกสินค้าที่ใช้งานได้สองทาง (Dual-use) หรือสินค้าที่ใช้ได้ทั้งในเชิงพลเรือนและทางการทหารมายังญี่ปุ่น ซึ่งคาดว่าอาจรวมถึงแร่หายาก (Rare earths) ด้วย

คาตายามะย้ำว่า การนำทรัพยากรเหล่านี้มาใช้เป็นอาวุธทางการเมืองนั้นเป็นเรื่องที่ “ยอมรับไม่ได้” และจะส่งผลกระทบขั้นวิกฤตต่อเศรษฐกิจโลก ซึ่งกลุ่มประเทศ G7 และกรอบความร่วมมือระหว่างประเทศอื่น ๆ ต่างก็มีความกังวลในทิศทางเดียวกัน

ก่อนที่จะมีการหารือ ณ กรุงวอชิงตันในครั้งนี้ เมื่อเดือนที่ผ่านมา รัฐมนตรีคลังกลุ่ม G7 พร้อมด้วยตัวแทนจากออสเตรเลีย ชิลี อินเดีย เม็กซิโก และเกาหลีใต้ ได้เห็นชอบร่วมกันในการประชุมออนไลน์ว่า จะต้องลดการพึ่งพาแหล่งทรัพยากรจากผู้ผลิตรายเดียว แม้จะไม่ได้ระบุชื่อประเทศจีนออกมาตรง ๆ ก็ตาม

สำหรับแร่หายากนั้นถือเป็นวัตถุดิบสำคัญที่ขาดไม่ได้ในการผลิตเทคโนโลยีต่าง ๆ เช่น มอเตอร์สำหรับรถยนต์ไฟฟ้าและเซมิคอนดักเตอร์

ทั้งนี้ ความสัมพันธ์ระหว่างญี่ปุ่นกับจีนเริ่มตึงเครียดขึ้น หลังจากที่นายกรัฐมนตรีซานาเอะ ทากาอิจิ กล่าวต่อที่ประชุมสภาเมื่อต้นเดือนพ.ย. ที่ผ่านมาว่า หากจีนโจมตีไต้หวัน อาจถือเป็นสถานการณ์ที่กระทบต่อความอยู่รอดของญี่ปุ่น และอาจทำให้กองกำลังป้องกันตนเองของญี่ปุ่นต้องเข้าไปมีส่วนเกี่ยวข้อง

ทางด้านจีนซึ่งเป็นผู้ควบคุมห่วงโซ่อุปทานแร่หายากรายใหญ่ของโลก ได้ตอบโต้ด้วยการใช้มาตรการกดดันญี่ปุ่นหลายด้าน รวมถึงการออกประกาศเตือนเรื่องการเดินทางสำหรับพลเมืองของตน พร้อมทั้งเรียกร้องให้นายกฯ ทากาอิจิถอนคำพูดเรื่องไต้หวัน ซึ่งจีนถือว่าเป็นส่วนหนึ่งของดินแดนตนเอง

โดย สำนักข่าวอินโฟเควสท์ (09 ม.ค. 69)