นิวซีแลนด์มีแผนที่จะห้ามเด็กที่มีอายุต่ำกว่า 16 ปีใช้งานโซเชียลมีเดีย โดยระบุว่า การเข้าถึงแพลตฟอร์มดังกล่าว กำลังสร้างความเสียหายต่อเด็กรุ่นใหม่ของประเทศ
คริสโตเฟอร์ ลักซอน นายกรัฐมนตรีนิวซีแลนด์ ระบุในแถลงการณ์ว่า รัฐบาลจะเสนอร่างกฎหมายความปลอดภัยออนไลน์ว่าด้วยเกณฑ์อายุขั้นต่ำและการประเมินความเสี่ยงด้านความปลอดภัยของเด็ก (Online Safety Bill) ในวันนี้ (24 ส.ค.) โดยกฎหมายดังกล่าวจะกำหนดให้แพลตฟอร์มโซเชียลมีเดียที่มีความเสี่ยงสูง เช่น อินสตาแกรม (Instagram) ติ๊กต๊อก (TikTok), สแนปแชต (Snapchat) และเฟซบุ๊ก (Facebook) ดำเนินการตามขั้นตอนที่เหมาะสม เพื่อตรวจสอบว่าผู้ใช้งานมีอายุตั้งแต่ 16 ปีขึ้นไปหรือไม่
ลักซอนกล่าวว่า “ปัจจุบัน เด็กอายุระหว่าง 13-17 ปี 1 ใน 3 คน ใช้เวลาอย่างน้อย 5 ชั่วโมงต่อวันบนโซเชียลมีเดีย” และ “โซเชียลมีเดียกำลังทำให้เด็ก ๆ ได้พบกับเนื้อหาที่เป็นอันตราย เทคโนโลยีที่ชวนให้เสพติด และแรงกดดันที่พวกเขายังไม่พร้อมจะรับมือ ซึ่งส่งผลกระทบต่อชีวิตครอบครัว สุขภาพจิต การนอนหลับ และการศึกษาของพวกเขา”
ความเคลื่อนไหวดังกล่าวของนิวซีแลนด์ถือเป็นการดำเนินตามรอยออสเตรเลีย ซึ่งมีการบังคับใช้กฎหมายในลักษณะเดียวกันไปเมื่อเดือนธ.ค. ขณะที่บริษัทเทคโนโลยียักษ์ใหญ่ระดับโลกอย่าง เมตา แพลตฟอร์มส์ (Meta Platforms) และ อัลฟาเบท (Alphabet) ได้ออกมาวิพากษ์วิจารณ์กฎหมายของออสเตรเลีย ซึ่งกำหนดให้บริษัทเหล่านี้ต้องรับผิดชอบในการควบคุมดูแลคำสั่งห้ามดังกล่าวภายใต้ความเสี่ยงที่จะถูกปรับเป็นเงินจำนวนมหาศาล
ลักซอนกล่าวว่า ผู้ให้บริการแพลตฟอร์มสื่อเหล่านั้น จะต้องใช้วิธีการต่าง ๆ ซึ่งรวมถึงข้อมูลบัญชีที่มีอยู่ การประเมินอายุจากใบหน้า บริการดิจิทัลไอดี และเอกสารยืนยันตัวตนอย่างเป็นทางการเพื่อระบุตัวตนของผู้ใช้งาน นอกจากนี้ บริษัทเหล่านั้นจะต้องประเมินความเสี่ยงที่แพลตฟอร์มของตนก่อขึ้นอย่างสม่ำเสมอ และรายงานวิธีระบุและลดความเสี่ยงดังกล่าว
เขาระบุเสริมว่า บทลงโทษสำหรับบริษัทที่ไม่ปฏิบัติตามข้อบังคับจะมีมูลค่าสูงมาก โดยอาจสูงถึง 10% ของรายได้ทั่วโลกของแพลตฟอร์มนั้น ๆ
แถลงการณ์ระบุว่า ร่างกฎหมายดังกล่าวจะครอบคลุมถึงเทคโนโลยีอุบัติใหม่ ซึ่งรวมถึงแพลตฟอร์ม AI companion ให้อยู่ภายใต้กรอบการกำกับดูแลด้วย พร้อมทั้งจัดตั้งหน่วยงานกำกับดูแลความปลอดภัยออนไลน์ขึ้นภายในกระทรวงมหาดไทย เพื่อทำหน้าที่ติดตามการปฏิบัติตามกฎหมาย ตรวจสอบแพลตฟอร์ม และบังคับใช้กฎหมายอย่างเป็นอิสระ
เมื่อปีที่แล้ว รัฐบาลผสมฝ่ายขวากลางไม่สามารถตกลงที่จะเดินหน้ามาตรการสั่งห้ามดังกล่าวได้ หลังจากพรรค ACT ซึ่งเป็นพรรคร่วมรัฐบาลขนาดเล็กระบุว่า ข้อเสนอในตอนแรกไม่สามารถนำไปปฏิบัติได้จริง ในเวลาต่อมา คณะกรรมาธิการวิสามัญรัฐสภาจึงได้ดำเนินการไต่สวนเกี่ยวกับผลกระทบของโซเชียลมีเดียที่มีต่อเยาวชน
โดย ตนุพัฒน์ ปิยะรัตน์/พสิษฐ์ อุ่นเมตตาจิต
