อันโตนิโอ กูเตอร์เรส เลขาธิการสหประชาชาติ (UN) กล่าวเมื่อวันอังคาร (25 ส.ค.) ว่า ปฏิบัติการสันติภาพของ UN จำเป็นต้องปรับตัวให้เท่าทันกับความเป็นจริงในยุคปัจจุบัน ท่ามกลางความเปลี่ยนแปลงอย่างลึกซึ้งของภูมิทัศน์ความมั่นคงระดับโลก
สำนักข่าวซินหัวรายงานว่า กูเตอร์เรสกล่าวต่อที่ประชุมเต็มคณะอย่างไม่เป็นทางการของสมัชชาใหญ่แห่งสหประชาชาติว่า “แนวทางปฏิบัติการสันติภาพของเรามีวิวัฒนาการมาตลอด 8 ทศวรรษที่ผ่านมา ตามลักษณะความขัดแย้งที่เปลี่ยนไปและความผันผวนของความเป็นไปได้ในการดำเนินการร่วมกัน และในเวลานี้ เราจำเป็นต้องปรับตัวอีกครั้งเพื่อรับมือกับความเป็นจริงใหม่ที่เปลี่ยนแปลงไปอย่างสิ้นเชิง”
กูเตอร์เรสระบุว่า ภูมิรัฐศาสตร์โลกกำลังเปลี่ยนทิศทาง อำนาจกระจายตัวมากขึ้น เกิดขั้วอิทธิพลใหม่ ๆ และรูปแบบการแข่งขันใหม่กำลังก่อตัวขึ้น นอกจากนี้ โลกยังเผชิญกับการหวนกลับมาของความขัดแย้งระหว่างรัฐ ตลอดจนความขัดแย้งภายในประเทศที่ทวีความรุนแรง ยืดเยื้อ ขยายตัวสู่ระดับสากล และแก้ไขได้ยากยิ่งขึ้น
พร้อมกันนี้ เลขาธิการ UN ได้ชี้ให้เห็นถึงความขัดแย้งที่เกิดขึ้นถี่ขึ้น ลักษณะของสงครามที่เปลี่ยนไปอย่างรวดเร็ว และข้อตกลงสันติภาพที่ครอบคลุมทุกมิติมีจำนวนลดน้อยลง จึงได้เรียกร้องให้มี “การปรับเปลี่ยนกรอบคิดและวิธีการนำปฏิบัติการสันติภาพไปใช้เสียใหม่”
กูเตอร์เรสกล่าวว่า ปฏิบัติการสันติภาพของ UN ควรมุ่งเน้นไปที่การทูตเชิงป้องกัน การเจรจาสันติภาพ และการระงับข้อพิพาทโดยสันติวิธี ไปพร้อมกับการเสริมสร้างศักยภาพการทำหน้าที่คนกลางไกล่เกลี่ยของเลขาธิการฯ ผู้แทนพิเศษ และสำนักเลขาธิการ UN
นอกจากนี้ กูเตอร์เรสยังเรียกร้องให้การดำเนินภารกิจมีความคล่องตัวและคุ้มค่าทางงบประมาณมากขึ้น มีความโปร่งใสตรวจสอบได้ ยกระดับขีดความสามารถทางเทคโนโลยี และกระชับความเป็นหุ้นส่วนระหว่างองค์กรระดับโลกกับระดับภูมิภาคให้ใกล้ชิดยิ่งขึ้น
“ปฏิบัติการสันติภาพคือเครื่องมือทางการเมืองที่สำคัญเหนือสิ่งอื่นใด” กูเตอร์เรสเน้นย้ำ พร้อมระบุว่า ความสำเร็จของภารกิจขึ้นอยู่กับกรอบอาณัติที่เหมาะสม เจตจำนงทางการเมืองของคู่ขัดแย้ง ตลอดจนแรงสนับสนุนจากคณะมนตรีความมั่นคงแห่งสหประชาชาติ (UNSC), ประเทศสมาชิก, ประเทศเจ้าภาพ และพันธมิตรระหว่างประเทศ
“เราต้องปรับตัวให้ทันกับโลกที่กำลังเปลี่ยนแปลง และเราต้องร่วมมือกันค้นหาเจตจำนงรวมถึงจัดสรรทรัพยากร เพื่อสร้างหนทางนำไปสู่สันติภาพร่วมกัน” กูเตอร์เรสกล่าว
โดย ตนุพัฒน์ ปิยะรัตน์/พสิษฐ์ อุ่นเมตตาจิต
