จีนแจ้งต่อสหรัฐฯ ว่า อาจยกเลิกแผนการประชุมระหว่างประธานาธิบดีสี จิ้นผิง ของจีนกับประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ ของสหรัฐฯ ในช่วงปลายเดือนนี้ หากรัฐบาลวอชิงตันอนุมัติการขายอาวุธลอตใหม่ให้ไต้หวันก่อนถึงกำหนดการประชุม ตามการเปิดเผยของแหล่งข่าวหลายรายที่ใกล้ชิดกับความสัมพันธ์ระหว่างจีนและสหรัฐฯ ในวันนี้ (12 ก.ย.)
แหล่งข่าวระบุว่า จีนได้ย้ำจุดยืนระหว่างการเตรียมการเดินทางเยือนของสี จิ้นผิงว่า ประเด็นไต้หวันเป็นเรื่องสำคัญและละเอียดอ่อนอย่างยิ่งในความสัมพันธ์ระหว่างจีนกับสหรัฐฯ
กิจกรรมทางทหารของจีนที่เพิ่มขึ้นในและรอบช่องแคบไต้หวันทำให้เกิดความกังวลว่าอาจเกิดการรุกรานไต้หวัน รวมถึงความขัดแย้งในวงกว้างในภูมิภาคที่อาจดึงสหรัฐฯ และพันธมิตรเข้ามาเกี่ยวข้อง
ภายใต้กฎหมาย Taiwan Relations Act ซึ่งรัฐสภาสหรัฐฯ ประกาศใช้หลังจากรัฐบาลสหรัฐฯ ตัดความสัมพันธ์ทางการทูตกับไต้หวันและหันไปรับรองรัฐบาลจีนในปี 2522 สหรัฐฯ จัดหาอาวุธให้ไต้หวันเพื่อช่วยให้ไต้หวันสามารถรักษาขีดความสามารถในการป้องกันตนเองให้อยู่ในระดับที่เพียงพอ
จีนอ้างว่าไต้หวันซึ่งปกครองตนเองและมีระบอบประชาธิปไตยเป็นส่วนหนึ่งของดินแดนจีน และจีนอาจใช้กำลังเพื่อรวมไต้หวันเข้ากับจีนหากจำเป็น
เมื่อสี จิ้นผิงพบกับทรัมป์ที่กรุงปักกิ่งในช่วงกลางเดือนพ.ค.ที่ผ่านมา ผู้นำจีนกล่าวกับประธานาธิบดีสหรัฐฯ ว่า ไต้หวันเป็นประเด็นที่สำคัญที่สุดในความสัมพันธ์ระหว่าง 2 ประเทศ พร้อมเตือนว่าอาจเกิดความขัดแย้งหากจัดการประเด็นดังกล่าวอย่างไม่เหมาะสม
ในเวลานั้น ทรัมป์กล่าวในการให้สัมภาษณ์ทางโทรทัศน์ว่า การขายอาวุธให้ไต้หวันอาจเป็นเครื่องต่อรองที่ดีมากในการเจรจากับจีน ซึ่งทำให้เกิดข้อสงสัยเกี่ยวกับความมุ่งมั่นด้านความมั่นคงของสหรัฐฯ ที่มีต่อพันธมิตรในเอเชียมาอย่างยาวนาน
ขณะเดียวกัน ประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ ให้ความสำคัญอย่างมากกับการจัดประชุมสุดยอดกับประธานาธิบดีสี จิ้นผิง เนื่องจากดูเหมือนว่าทรัมป์ต้องการแสดงผลงานด้านการทูตบางส่วนก่อนการเลือกตั้งกลางเทอมของสหรัฐฯ ในเดือนพ.ย.
โดย กัลยาณี ชีวะพานิช
