ผลการนับคะแนนเลือกตั้งทั่วไปของสวีเดนเบื้องต้นในวันนี้ (14 ก.ย.) ปรากฏว่า กลุ่มพรรคฝ่ายค้านสายกลาง-ซ้ายมีที่นั่งนำกลุ่มพรรครัฐบาลฝ่ายขวา 3 ที่นั่ง ทำให้ฝ่ายค้านมีโอกาสจัดตั้งรัฐบาลชุดใหม่ หลังการลงคะแนนเมื่อวันอาทิตย์ (13 ก.ย.) มีผลคะแนนสูสีกัน
หากฝ่ายค้านชนะเลือกตั้ง จะยุติกระแสการเมืองเอียงขวาตลอด 4 ปีที่ผ่านมา ซึ่งเคยเปลี่ยนสวีเดนจากประเทศที่เปิดรับผู้อพยพมากที่สุดในยุโรป ไปสู่ประเทศที่ใช้ระเบียบการขอลี้ภัยที่เข้มงวดที่สุดแห่งหนึ่ง
การเลือกตั้งครั้งนี้มีผู้มีสิทธิลงคะแนนมากกว่า 8 ล้านคน โดยประเด็นสำคัญที่ประชาชนให้ความสนใจ ได้แก่ ระบบสาธารณสุข การศึกษา กฎหมายและการรักษาสงบเรียบร้อย การย้ายถิ่นฐาน และการปรับตัวเข้าสู่สังคม
สำนักงานการเลือกตั้งสวีเดนระบุว่า กลุ่มพรรคฝ่ายซ้ายนำโดย มักดาเลนา อันเดอร์สสัน หัวหน้าพรรคสังคมประชาธิปไตย (Social Democrats หรือ SAP) มีแนวโน้มได้ 176 ที่นั่ง จากทั้งหมด 349 ที่นั่งในรัฐสภา ขณะที่กลุ่มพรรคฝ่ายขวาของ อูลฟ์ คริสเตอร์สัน นายกรัฐมนตรีคนปัจจุบัน คาดว่าจะได้ 173 ที่นั่ง โดยคะแนนรวมของทั้งสองกลุ่มห่างกันเพียง 0.45% ในช่วงเช้าวันจันทร์
อันเดอร์สสันกล่าวกับกลุ่มผู้สนับสนุนหลังทราบผลคะแนนเบื้องต้นเมื่อคืนวันอาทิตย์ว่า “ถ้าผลคะแนนยังคงเป็นเช่นนี้ สวีเดนจะได้รัฐบาลใหม่อย่างแน่นอน”
คาดว่า พรรคสวีเดนเดโมแครตส์ (Sweden Democrats หรือ SD) พรรคขวาจัดที่หวังเข้าร่วมคณะรัฐบาลเป็นครั้งแรกหากฝ่ายขวาชนะ จะสูญเสียเก้าอี้ในสภาไป 11 ที่นั่ง
อย่างไรก็ตาม แกนนำแต่ละพรรคยังไม่ประกาศชัยชนะหรือยอมรับความพ่ายแพ้ เนื่องจากยังนับคะแนนไม่เสร็จสิ้นอีก 353 เขตเลือกตั้ง และต้องรอนับบัตรลงคะแนนจากผู้มีสิทธิเลือกตั้งในต่างประเทศในวันพุธนี้ (16 ก.ย.) โดยคริสเตอร์สันยังไม่ยอมรับความพ่ายแพ้ หลังเคยเกิดบทเรียนในการเลือกตั้งเมื่อปี 2565 ที่ผลเอ็กซิตโพลระบุว่าฝ่ายกลาง-ซ้ายชนะ แต่ผลคะแนนจริงกลับพลิกในภายหลัง
หากฝ่ายกลาง-ซ้ายชนะอย่างเป็นทางการ การจัดตั้งรัฐบาลอาจต้องใช้เวลา เนื่องจากยังไม่ได้ข้อสรุปเรื่องพรรคร่วมรัฐบาล โดยพรรคกลาง (Centre Party) ปฏิเสธร่วมรัฐบาลกับพรรคซ้าย (Left Party) ขณะที่พรรคซ้ายยืนกรานว่าต้องได้ตำแหน่งในคณะรัฐมนตรี
ด้าน อันเดรียส นอร์เลน ประธานรัฐสภา ให้สัมภาษณ์กับสถานีโทรทัศน์สวีเดนว่า “การตั้งรัฐบาลรอบนี้ อาจเป็นกระบวนการที่ซับซ้อนอย่างยิ่ง”
ด้านทิศทางนโยบาย ผลการเลือกตั้งจะไม่เปลี่ยนจุดยืนของสวีเดนที่สนับสนุนชาติตะวันตกและยูเครน แต่นโยบายเศรษฐกิจและการควบคุมคนเข้าเมืองยังไม่มีข้อสรุปชัดเจน โดยอันเดอร์สสันสัญญาว่าจะเพิ่มงบสวัสดิการ ปรับระบบภาษีให้เป็นธรรม และสร้างความเป็นปึกแผ่นทางสังคม แต่พรรคกรีนและพรรคซ้ายต้องการเก็บภาษีคนรวยเพิ่ม ซึ่งพรรคกลางคัดค้านการเก็บภาษีกลุ่มมหาเศรษฐี
ส่วนนโยบายผู้อพยพ แม้พรรคกรีนและพรรคซ้ายจะหาเสียงให้ผ่อนปรนเกณฑ์รับคนเข้าเมือง แต่อันเดอร์สสันระบุว่า พรรคสังคมประชาธิปไตยจะไม่ผ่อนปรนกฎระเบียบ และสวีเดนต้องใช้นโยบายควบคุมคนเข้าเมืองที่เข้มงวดต่อไป
โดย พสิษฐ์ อุ่นเมตตาจิต/กนิษฐ์นุช สิริสุทธิ์
