ฮ่องกงนำเข้าทองคำจากรัสเซียพุ่งขึ้นในปีนี้ หลังมาตรการคว่ำบาตรของชาติตะวันตกทำให้รัสเซียต้องเปลี่ยนเส้นทางการส่งออกทองคำจากเดิมที่มุ่งหน้าไปยังลอนดอน ให้หันไปยังจีนและตลาดอื่น ๆ ในเอเชียมากขึ้น
ข้อมูลจากบูลเลียนวอลท์ (BullionVault) บริษัทด้านการลงทุนโลหะมีค่า ระบุว่า ฮ่องกงนำเข้าทองคำจากรัสเซีย 112.7 ตันในช่วง 7 เดือนแรกของปี 2569 สูงกว่าสถิติทั้งปี 2568 ที่ 92.1 ตัน และเพิ่มขึ้นจากเพียง 3.3 ตันในปี 2564 ก่อนเกิดสงครามยูเครน
ปัจจุบัน ทองคำรัสเซียคิดเป็นเกือบ 15% ของการนำเข้าทองคำที่ไม่ใช่ทุนสำรองของฮ่องกงในช่วง 7 เดือนแรกของปีนี้ เพิ่มขึ้นจาก 0.6% ในปี 2564
ก่อนเกิดสงครามยูเครน รัสเซียส่งออกทองคำไปตลาดลอนดอนเป็นหลัก โดยข้อมูลของบูลเลียนวอลท์ระบุว่า การส่งออกทองคำไปอังกฤษในช่วงปี 2562-2564 มีปริมาณเทียบเท่าราว 2 ใน 3 ของทองคำที่รัสเซียผลิตจากเหมืองทั่วประเทศ
แต่หลังรัสเซียบุกยูเครน สมาคมตลาดทองคำแห่งลอนดอน (LBMA) ได้ถอดโรงกลั่นทองคำและเงินของรัสเซียทั้ง 6 แห่งออกจาก Good Delivery List ในเดือนมี.ค. 2565 ก่อนที่สหรัฐฯ อังกฤษ และชาติพันธมิตรจะออกมาตรการคว่ำบาตรทองคำรัสเซียตามมา ทำให้การส่งออกทองคำไปยังตลาดตะวันตกลดลงอย่างมาก
ฮ่องกงมีบทบาทเป็นช่องทางนำทองคำเข้าสู่จีนซึ่งเป็นตลาดบริโภคทองคำรายใหญ่ที่สุดของโลก ขณะที่ฮ่องกงกำลังขยายโครงสร้างพื้นฐานด้านการจัดเก็บ การชำระราคา และการซื้อขายทองคำ เพื่อรองรับบทบาทที่เพิ่มขึ้นในตลาดทองคำภูมิภาค
เอเดรียน แอช ผู้อำนวยการฝ่ายวิจัยของบูลเลียนวอลท์กล่าวว่า การส่งออกทองคำของรัสเซียไปอังกฤษและประเทศตะวันตกที่ใช้มาตรการคว่ำบาตรนั้นลดลงอย่างมาก ขณะที่ฮ่องกงมีบทบาทเพิ่มขึ้นในฐานะช่องทางการค้าระหว่างรัสเซียกับจีน
ด้านวิตา สปิวัก ที่ปรึกษาอาวุโสของเกตเฮาส์ แอดไวซอรี พาร์ตเนอร์ส (Gatehouse Advisory Partners) มองว่า หลังเกิดสงคราม ฮ่องกงกลายเป็นศูนย์กลางการค้าระหว่างรัสเซียกับจีน โดยทองคำส่วนใหญ่ถูกส่งต่อไปยังจีนแผ่นดินใหญ่ ซึ่งไม่ได้คว่ำบาตรทองคำรัสเซีย
ทั้งนี้ การนำเข้าทองคำรัสเซียผ่านฮ่องกงยังเกิดขึ้นในช่วงที่จีนเพิ่มการถือครองทองคำ โดยข้อมูลจากเอสแอนด์พี โกลบอล (S&P Global) ระบุว่า ทุนสำรองทองคำของจีนเพิ่มขึ้นมากกว่า 40 ตันในช่วงครึ่งแรกของปี 2569 มากกว่าสองเท่าจากช่วงเดียวกันของปีก่อน
โดย วรวิชญ์ สิทธิวัง/กัลยาณี ชีวะพานิช
