ความสัมพันธ์ระหว่างจีนและญี่ปุ่นเริ่มมีสัญญาณการสื่อสารระดับรัฐมนตรีอีกครั้ง โดย เรียวเซ อากาซาวะ รัฐมนตรีกระทรวงเศรษฐกิจ การค้า และอุตสาหกรรมของญี่ปุ่น เปิดเผยในวันนี้ (23 พ.ค.) ว่า เขาได้พูดคุยสั้น ๆ กับ หวัง เหวินเทา รัฐมนตรีพาณิชย์ของจีน ระหว่างการประชุมเศรษฐกิจระดับภูมิภาคที่เมืองซูโจว ทางตะวันออกของจีน
การพบปะดังกล่าวนับเป็นการติดต่อระดับรัฐมนตรีครั้งแรกระหว่างสองประเทศ นับตั้งแต่เกิดข้อพิพาททางการทูตรอบล่าสุดเมื่อปีที่แล้ว
ความตึงเครียดระหว่างสองประเทศทวีขึ้นตั้งแต่นายกรัฐมนตรีญี่ปุ่น ซานาเอะ ทาคาอิจิ กล่าวในรัฐสภาเมื่อเดือนพฤศจิกายนปีที่แล้วว่า ญี่ปุ่นอาจใช้กองกำลังป้องกันตนเอง หากเกิดความขัดแย้งเกี่ยวกับไต้หวัน ซึ่งจีนถือว่าเป็นดินแดนของตน
ในอีกส่วนหนึ่งของการประชุม อิวาโอะ โฮริอิ รัฐมนตรีช่วยต่างประเทศญี่ปุ่น ซึ่งเข้าร่วมการประชุมรัฐมนตรีการค้าของเอเปก (APEC) ร่วมกับอากาซาวะ ระบุว่า เขาได้พบกับหวังแยกต่างหาก และขอให้จีนดูแลความปลอดภัยของชาวญี่ปุ่นในจีน หลังเกิดเหตุใช้มีดทำร้ายที่นครเซี่ยงไฮ้
เหตุการณ์ดังกล่าวเกิดขึ้นเมื่อวันอังคาร โดยมีผู้บาดเจ็บ 3 ราย ได้แก่ ชายชาวญี่ปุ่น 2 คน และหญิงชาวจีน 1 คน ที่ร้านอาหารญี่ปุ่นในเซี่ยงไฮ้ ขณะที่ทางการจีนระบุว่าเป็นเหตุการณ์เฉพาะรายจากผู้ก่อเหตุที่มีอาการป่วยทางจิต
อากาซาวะกล่าวว่า เขาได้ทักทายหวังซึ่งนั่งอยู่เพียงลำพังระหว่างงานเลี้ยงอาหารค่ำเมื่อวันศุกร์ ขณะที่โฮริอิระบุว่าได้สนทนากับรัฐมนตรีพาณิชย์จีนบนเรือระหว่างการล่องเรือหลังงานเลี้ยง โดยทั้งคู่ไม่ได้เปิดเผยรายละเอียดของการหารือ
แม้ความสัมพันธ์จะยังตึงเครียด รัฐบาลญี่ปุ่นยังยืนยันจุดยืนว่าเปิดกว้างต่อการเจรจากับจีน และหวังจัดการพบระหว่างทาคาอิจิกับประธานาธิบดีสี จิ้นผิง ในการประชุมเอเปกที่เมืองเซินเจิ้นเดือนพฤศจิกายน เพื่อฟื้นฟูความสัมพันธ์
อากาซาวะยังย้ำว่า นโยบายของญี่ปุ่นในการมุ่งสร้างความสัมพันธ์เชิงยุทธศาสตร์และเป็นประโยชน์ร่วมกับจีนยังคงไม่เปลี่ยนแปลง
ด้านจีนยังคงเพิ่มแรงกดดันต่อญี่ปุ่น หลังไม่พอใจกับถ้อยแถลงของทาคาอิจิ ผ่านมาตรการต่าง ๆ เช่น การควบคุมการส่งออกสินค้าสองทางที่อาจรวมถึงแร่หายาก คำเตือนการเดินทางไปญี่ปุ่น และการยกเลิกกิจกรรมทางวัฒนธรรม
หลังเสร็จสิ้นการประชุมเอเปก อากาซาวะยังเรียกร้องให้จีนยกเลิกมาตรการควบคุมการส่งออกแร่หายากและแร่สำคัญอื่น ๆ ที่ไม่สอดคล้องกับแนวปฏิบัติสากล โดยเตือนว่าอาจกระทบห่วงโซ่อุปทานโลกอย่างรุนแรง
สำหรับไต้หวัน ซึ่งเป็นหนึ่งใน 21 เขตเศรษฐกิจสมาชิกเอเปก ได้ส่งผู้แทนเข้าร่วมการประชุมที่ซูโจว แต่เจ้าหน้าที่ญี่ปุ่นระบุว่า อากาซาวะและโฮริอิไม่ได้มีการติดต่อกับผู้แทนไต้หวันแต่อย่างใด
ขณะเดียวกัน การประชุมเอเปกด้านสตรีและเศรษฐกิจที่นครเซี่ยงไฮ้เมื่อสัปดาห์ก่อน มีรัฐมนตรีความเท่าเทียมทางเพศของญี่ปุ่นเข้าร่วม ซึ่งนับเป็นการเยือนจีนครั้งแรกของสมาชิกคณะรัฐมนตรีทาคาอิจิหลังเกิดความขัดแย้ง แต่ก็ไม่ได้มีการพบปะกับฝ่ายจีนเช่นกัน
โดย สำนักข่าวอินโฟเควสท์ (23 พ.ค. 69)
