เศรษฐกิจญี่ปุ่นหดตัว 0.1% ครั้งแรกในรอบ 1 ปี สภาพอากาศแย่ฉุดการบริโภค

ผลิตภัณฑ์มวลรวมในประเทศ (GDP) ที่แท้จริงของญี่ปุ่นในไตรมาส 3/2569 หดตัวลง 0.1% นับเป็นการหดตัวครั้งแรกในรอบ 4 ไตรมาส และสวนทางกับที่นักเศรษฐศาสตร์คาดไว้ว่าจะขยายตัว 0.2% เนื่องจากสภาพอากาศที่ย่ำแย่และค่าครองชีพที่สูงขึ้นส่งผลกระทบต่อการบริโภคภาคเอกชน แม้การลงทุนภาคธุรกิจ AI จะยังคงขยายตัวได้ดีก็ตาม

รายงานเบื้องต้นที่สำนักงานคณะรัฐมนตรีญี่ปุ่นเปิดเผยในวันนี้ (16 พ.ย.) ระบุว่า การบริโภคภาคเอกชน ซึ่งครองสัดส่วนมากกว่าครึ่งหนึ่งของระบบเศรษฐกิจ ปรับตัวลดลง 0.3% จากช่วงเดือนเม.ย.-มิ.ย. โดยได้รับแรงกดดันจากราคาสินค้าที่ปรับตัวสูงขึ้น

นอกจากนี้ การบริโภคช่วงเดือนก.ค.-ก.ย. ยังได้รับผลกระทบจากเหตุการณ์แผ่นดินไหวขนาด 7.1 ในจ.คุมาโมโตะเมื่อช่วงปลายเดือนก.ค. และฝนตกหนัก โดยเฉพาะในจ.ชิบะ เมื่อช่วงกลางเดือนส.ค. ซึ่งส่งผลให้ประชาชนลดการเดินทางออกจากบ้าน

ในขณะเดียวกัน การลงทุนภาคธุรกิจปรับตัวเพิ่มขึ้น 1.6% โดยได้รับแรงหนุนจากความต้องการลงทุนในเทคโนโลยีที่ช่วยประหยัดแรงงาน การเปลี่ยนผ่านสู่ระบบดิจิทัล และเทคโนโลยีที่เกี่ยวข้องกับปัญญาประดิษฐ์ (AI)

ด้านการส่งออกปรับตัวลดลง 0.2% ในขณะที่การนำเข้าเพิ่มขึ้น 2.5%

สำหรับการลงทุนในภาคที่อยู่อาศัยปรับตัวลดลง 1.1% ส่วนการใช้จ่ายภาครัฐปรับตัวลดลงเล็กน้อยที่ 0.03%

ข้อมูลจากสำนักงานคณะรัฐมนตรีญี่ปุ่นสอดคล้องกับรายงานแนวโน้มเศรษฐกิจฉบับล่าสุดที่เผยแพร่โดยธนาคารกลางญี่ปุ่น (BOJ) ก่อนหน้านี้ ซึ่งระบุว่า การใช้จ่ายภาคครัวเรือนอ่อนแอลงอันเนื่องมาจากสภาพอากาศ เช่น พายุไต้ฝุ่น ฝนตกหนัก และฝนที่ตกต่อเนื่องเป็นเวลานาน โดยข้อมูลจากสำนักงานอุตุนิยมวิทยาญี่ปุ่นระบุว่า กรุงโตเกียวเผชิญกับฝนตกติดต่อกันนานถึง 37 วัน ตั้งแต่ช่วงปลายเดือนส.ค. ถึงต้นเดือนต.ค. ซึ่งเป็นสถิติที่ยาวนานที่สุดเป็นประวัติการณ์

นอกจากนี้ BOJ ยังระบุด้วยว่า ค่าครองชีพที่เพิ่มสูงขึ้นอย่างต่อเนื่องยังทำให้ผู้บริโภคระมัดระวังในการใช้จ่ายมากขึ้น โดยเฉพาะกลุ่มผู้รับเงินบำนาญที่ประหยัดมัธยัสถ์ยิ่งกว่าเดิม

การใช้จ่ายของผู้บริโภคที่อ่อนแอลงบ่งชี้ว่า อุปสงค์ภายในประเทศยังคงไม่เพียงพอที่จะช่วยหนุนให้อัตราเงินเฟ้ออยู่ในระดับที่เหมาะสมได้อย่างยั่งยืน ในขณะที่ปัจจัยด้านอุปทานจากภายนอก โดยเฉพาะต้นทุนการนำเข้าพลังงานและอาหารที่สูงขึ้น ยังคงเป็นตัวขับเคลื่อนเงินเฟ้อต่อไป นอกจากนี้ การบริโภคที่ลดลงยังสะท้อนถึงการขาดความเชื่อมโยงในวัฏจักรเศรษฐกิจเชิงบวกที่ผู้กำหนดนโยบายกำลังพยายามผลักดัน เนื่องจากการปรับขึ้นค่าจ้างอย่างต่อเนื่องยังไม่สามารถกระตุ้นอุปสงค์ได้

โดย ตนุพัฒน์ ปิยะรัตน์/ปนัยดา ปัทมโกวิท