ในยุคที่เทคโนโลยีดิจิทัลเข้ามามีบทบาทที่สำคัญในทุกมิติของตลาดทุนไทย การประชุมผู้ถือหุ้นซึ่งถือเป็นกลไกสำคัญของการกำกับดูแลกิจการ ก็เริ่มที่จะมีการเปลี่ยนผ่านจากรูปแบบเดิมไปสู่รูปแบบใหม่ที่สะดวก โปร่งใส และมีประสิทธิภาพมากขึ้น
หนึ่งในนวัตกรรมสำคัญที่ช่วยยกระดับกระบวนการดังกล่าว คือบริการ e-Proxy Voting หนึ่งในบริการ TSD e-Service ซึ่งพัฒนาโดยบริษัท ศูนย์รับฝากหลักทรัพย์ (ประเทศไทย) จำกัด หรือ TSD ในกลุ่มตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย เพื่ออำนวยความสะดวกให้ผู้ถือหุ้นสามารถมอบฉันทะและออกเสียงลงคะแนนผ่านช่องทางอิเล็กทรอนิกส์ได้อย่างครบวงจร
e-Proxy Voting เป็นรูปแบบของการมอบฉันทะในการประชุมผู้ถือหุ้น โดยเปลี่ยนจากกระบวนการที่ต้องใช้เอกสารกระดาษ มาเป็นการดำเนินการผ่านระบบออนไลน์ทั้งหมด ผู้ถือหุ้นสามารถเลือกผู้รับมอบฉันทะ ละกำหนดการลงคะแนนในแต่ละวาระได้ด้วยตนเองผ่านระบบดิจิทัล ซึ่งระบบจะเชื่อมต่อกับระบบชำระอากรอิเล็กทรอนิกส์ (e-Stamp) ของกรมสรรพากร ผู้ถือหุ้นจึงสามารถจ่าย e-Stamp บนหนังสือมอบฉันทะได้ทันทีผ่านช่องทาง เช่น QR Code หรือ Internet Banking โดยไม่จำเป็นต้องจัดเตรียมเอกสารหรือส่งไปรษณีย์อีกต่อไป
การเปลี่ยนแปลงดังกล่าวสะท้อนถึงแนวคิดการลดขั้นตอน และเพิ่มประสิทธิภาพอย่างชัดเจน ในอดีต หากผู้ถือหุ้นไม่สะดวกเข้าร่วมประชุม จะต้องมีธุรกรรมให้ดำเนินการหลายขั้นตอน ไม่ว่าจะเป็นการกรอกแบบฟอร์มมอบฉันทะ การแนบเอกสารยืนยันตัวตน การติดอากรแสตมป์ และการจัดส่งเอกสารให้ถึงบริษัทภายในเวลาที่กำหนด
กระบวนการเหล่านี้ไม่เพียงแต่ต้องใช้เวลา แต่ยังมีความเสี่ยงต่อความผิดพลาดและความล่าช้า แต่เมื่อเข้าสู่ระบบ e-Proxy Voting ทุกขั้นตอนถูกย่อให้อยู่ในแพลตฟอร์มเดียวที่สามารถตรวจสอบและดำเนินการได้อย่างเป็นระบบ
นอกจากความสะดวกที่ผู้ถือหุ้นจะได้รับ การบริการนี้ยังมีบทบาทสำคัญในการส่งเสริมการมีส่วนร่วมของผู้ถือหุ้น โดยเฉพาะผู้ถือหุ้นรายย่อยที่อาจมีข้อจำกัดด้านเวลาและสถานที่ การมีช่องทางดิจิทัลช่วยให้ผู้ถือหุ้นสามารถใช้สิทธิของตนได้ง่ายขึ้น ไม่จำเป็นต้องเข้าร่วมประชุมด้วยตนเองก็ยังสามารถมีส่วนร่วมในการตัดสินใจของบริษัทได้อย่างเต็มที่
เพื่อให้เห็นภาพชัดเจนยิ่งขึ้น จากสถานการณ์ที่ผู้ลงทุนมักพบในทางปฏิบัติ เช่น นักลงทุนรายย่อยที่ถือหุ้นหลายบริษัทพร้อมกัน แต่มีข้อจำกัดด้านเวลาในการเข้าร่วมประชุม หากใช้วิธีเดิมอาจต้องเลือกเข้าร่วมเพียงบางบริษัทเท่านั้น แต่ด้วยการใช้บริการผ่าน e-Proxy Voting นักลงทุนสามารถใช้สิทธิออกเสียงในทุกบริษัทได้ครบถ้วนผ่านระบบเดียว ช่วยให้ไม่พลาดการตัดสินใจสำคัญ เช่น การอนุมัติเงินปันผล การเลือกกรรมการ หรือการอนุมัติรายการสำคัญของบริษัท และอื่นๆ
รวมไปถึงผู้ลงทุนที่อยู่ต่างจังหวัด หรืออยู่ต่างประเทศ ซึ่งปกติอาจไม่สะดวกเดินทางเข้าร่วมประชุมหรือส่งเอกสารทางไปรษณีย์ให้ทันเวลา แต่การมี e-Proxy Voting จะช่วยให้ผู้ลงทุนกลุ่มนี้สามารถมอบฉันทะและลงคะแนนได้จากทุกที่ ลดข้อจำกัดด้านความห่างไกล และเพิ่มโอกาสในการมีส่วนร่วมกับบริษัทที่ตนลงทุนในทุกโอกาส
นอกจากนี้ การจัดการหนังสือมอบฉันทะแบบกระดาษอาจก่อให้เกิดภาระงานจำนวนมาก ทั้งในด้านการจัดเตรียมเอกสาร การตรวจสอบความถูกต้อง และการติดตามสถานะการส่งเอกสาร e-Proxy Voting ช่วยให้สามารถบริหารจัดการสิทธิออกเสียงได้อย่างเป็นระบบ ลดขั้นตอนการทำงาน และเพิ่มความแม่นยำในการดำเนินการ
ในด้านการดำเนินงานของบริษัทผู้ออกหลักทรัพย์ e-Proxy Voting ยังช่วยลดภาระงานอย่างมีนัยสำคัญ ระบบสามารถรวบรวมและจัดเก็บข้อมูลการมอบฉันทะและการลงคะแนนเสียงในรูปแบบดิจิทัล ทำให้บริษัทสามารถเรียกดูข้อมูล สรุปผลคะแนน และนำไปใช้ในการประชุมได้ทันที ลดขั้นตอนการคีย์ข้อมูล ลดความผิดพลาดจากมนุษย์ และเพิ่มความรวดเร็วในการบริหารจัดการข้อมูล
นอกจากนี้ยังสามารถจัดทำรายงานในรูปแบบไฟล์ต่าง ๆ เช่น PDF หรือ Excel เพื่อใช้ในการอ้างอิงหรือจัดเก็บในภายหลังได้อย่างสะดวก
อีกหนึ่งมิติที่สำคัญคือการสนับสนุนแนวคิดด้านความยั่งยืน e-Proxy Voting มีส่วนช่วยลดการใช้กระดาษในกระบวนการประชุมผู้ถือหุ้นอย่างมีนัยสำคัญ ซึ่งไม่เพียงลดต้นทุน แต่ยังช่วยลดผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม สอดคล้องกับแนวทาง ESG (Environmental, Social, Governance) และเป้าหมาย Net Zero ที่องค์กรจำนวนมากให้ความสำคัญในปัจจุบัน
ในเชิงการใช้งาน ผู้ถือหุ้นสามารถเข้าถึงระบบผ่าน TSD Investor Portal โดยต้องผ่านการยืนยันตัวตนด้วยระบบดิจิทัล เช่น ThaID (ไทยดี)
เพื่อความปลอดภัยของข้อมูลและธุรกรรม เมื่อเข้าสู่ระบบแล้ว ผู้ถือหุ้นสามารถเลือกหลักทรัพย์ที่ต้องการใช้สิทธิมอบฉันทะ เลือกผู้รับมอบฉันทะ และกำหนดการลงคะแนนในแต่ละวาระได้อย่างครบถ้วน ก่อนยืนยันรายการ ระบบจะจัดเก็บข้อมูลและส่งต่อให้บริษัทผู้ออกหลักทรัพย์โดยอัตโนมัติ ซึ่งช่วยลดความยุ่งยากในการดำเนินการและเพิ่มความมั่นใจในความถูกต้องของข้อมูล
ทั้งนี้ e-Proxy Voting จะเปิดให้ใช้งานภายหลังจากที่บริษัทส่งหนังสือเชิญประชุมผู้ถือหุ้น และเปิดให้ดำเนินการได้จนถึงเวลา 17.00 น. ของวันทำการก่อนวันประชุม 1 วัน ซึ่งเป็นกรอบเวลาที่ช่วยให้ผู้ถือหุ้นสามารถวางแผนการใช้สิทธิได้อย่างเหมาะสม
สำหรับ e-Proxy Voting ไม่ได้เป็นเพียงเครื่องมือทางเทคโนโลยี แต่เป็นการยกระดับโครงสร้างพื้นฐานของตลาดทุนไทยให้สอดรับกับยุคดิจิทัลอย่างแท้จริง ช่วยให้การใช้สิทธิของผู้ถือหุ้นเป็นเรื่องง่าย โปร่งใส และเข้าถึงได้มากขึ้น
ทั้งนี้ ศูนย์รับฝากหลักทรัพย์ (TSD) พัฒนาระบบ e-Proxy Voting เพื่อให้บริษัทจดทะเบียนสามารถใช้งานได้ทันทีโดยไม่ต้องพัฒนาระบบเอง และปัจจุบันมีบริษัทจดทะเบียนใช้งานแล้วมากกว่า 300 บริษัท
TSD เชิญชวนบริษัทจดทะเบียนใช้บริการ e-Proxy Voting เพื่ออำนวยความสะดวกให้ผู้ถือหุ้น โดยสามารถศึกษารายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่ https://www.set.or.th/th/tsd/services/investors/e-services/e-proxy-voting
ธิติ ภัทรยลรดี
โดย สำนักข่าวอินโฟเควสท์ (30 มี.ค. 69)
